Domotica plannen in je elektriciteitsplan

Domotica beslis je best vóór de eerste kabel in de muur zit. Niet omdat je vandaag al elk scenario moet kennen, maar omdat de bekabeling bepaalt wat er later nog mogelijk is.

Drie architecturen

1. Klassieke installatie met slimme toestellen

Je legt gewone kringen en voegt slimme lampen, slimme stekkers en draadloze schakelaars toe. Goedkoop, flexibel, maar afhankelijk van draadloze verbindingen en vaak van een cloudplatform.

2. Bekabelde domotica met bus

Elke schakelaar is een drukknop die via een buskabel met het verdeelbord communiceert. De schakeling gebeurt in het bord. Robuust, uitbreidbaar, maar je moet de buskabel tijdens de ruwbouw voorzien.

3. Sterbekabeling naar het bord

Alle kringen lopen individueel naar het bord, waar ze met relais of teleruptors geschakeld worden. Geen bus, wel maximale vrijheid: elke kring kan later door om het even welk systeem gestuurd worden.

	Slimme toestellen	Bus	Ster
Investering vooraf	Laag	Hoog	Midden tot hoog
Flexibiliteit achteraf	Beperkt	Groot	Zeer groot
Afhankelijkheid van internet	Vaak	Zelden	Zelden
Kabelvolume	Normaal	Extra buskabel	Veel meer kabel

Wat je hoe dan ook voorziet

Ook als je vandaag geen domotica wil:

• Wachtbuizen van het bord naar de belangrijkste schakelplaatsen.
• Een groter verdeelbord dan strikt nodig, met een kwart vrije ruimte.
• Een nulgeleider in elke schakelaarsdoos, want veel slimme schakelaars hebben er een nodig.
• Datakabel naar de leefruimtes, ook in een tijd waarin bijna alles draadloos gaat.

Deze vier ingrepen kosten tijdens de ruwbouw weinig en houden elke deur open.

Hoe je dit tekent

Domotica verandert de manier waarop je schema eruitziet. Waar bij een klassieke installatie de schakelaar in de kring van het lichtpunt zit, splitst een domotica-installatie de voedingskring en de stuurkring. Op je eendraadschema teken je dan:

• de voedingskringen met hun automaten, zoals gewoonlijk;
• de modules in het bord die de kringen schakelen;
• de buskabel of de stuurdraden, duidelijk onderscheiden van de vermogenskabels;
• de voeding van het domoticasysteem zelf, op een eigen kring.

Op het situatieschema duid je aan welke drukknop welke functie stuurt. Dat lijkt overbodig zolang je zelf in de woning woont — het is onmisbaar voor wie er na jou komt.

Valkuilen

• Alles willen automatiseren. De scenario's die mensen na een jaar nog gebruiken, zijn er meestal drie of vier.
• Een systeem kiezen dat één leverancier nodig heeft. Vraag naar de openheid van het protocol en naar wie het systeem nog kan onderhouden.
• Geen documentatie. Een domotica-installatie zonder schema en zonder overzicht van de functies is voor de volgende bewoner een zwarte doos.
• De keuring vergeten. Ook een domotica-installatie moet voldoen aan het AREI, en de keurder wil begrijpen wat hij ziet.

De kern

Domotica is geen laag die je bovenop je elektriciteitsplan legt, het is een deel van dat plan. Neem de beslissing over de architectuur op hetzelfde moment waarop je je kringen indeelt — dan hoef je niets terug te draaien.